Twoje ceramiczne donice na balkonie pękają zimą? Zanim zrobi się zimno, podłóż pod każdą trzy lub cztery kawałki cegły albo płaskie kamienie, tak by dno wisiało 2–3 cm nad płytkami, i zabierz podstawkę. Woda ucieknie szczeliną, ziemia nie będzie stała mokra, a dno nie przymarznie do posadzki.
Co tak naprawdę rozsadza donicę
Winny nie jest sam mróz, tylko woda. Terakota i zwykła ceramika mają porowate ścianki, które chłoną wilgoć z ziemi i z deszczu. Kiedy temperatura spada poniżej zera, woda w porach zamienia się w lód i zwiększa objętość o około 9 proc. To wystarczy, żeby od środka porobiły się drobne rysy.
Przy odwilży rysy znowu nabierają wody, a przy kolejnym mrozie lód rozpycha je dalej. Po kilku takich rundach pęknięcie potrafi przejść przez cały bok donicy.
Najgorzej jest przy dnie. Donica postawiona prosto na płytkach albo na betonie ma otwór odpływowy przyciśnięty do posadzki, więc łatwo zapycha go błoto lub lód. Woda zostaje w środku, cała bryła ziemi zamarza i napiera na ścianki. Podstawka tylko pogarsza sprawę: trzyma wodę przy dnie, a zamarznięta sama potrafi pęknąć.
Napis „mrozoodporne” nie załatwia tematu. Takie donice mają mniej porowate ścianki i słabiej nasiąkają, ale one też pękną, jeśli ziemia będzie mokra, gdy przyjdzie mróz.
Jak ustawić donicę na cegłach, krok po kroku
- Zdejmij podstawki i schowaj je do wiosny.
- Przygotuj trzy lub cztery kawałki cegły, płaskie kamienie albo ceramiczne nóżki o podobnej wysokości.
- Rozłóż je przy brzegach dna, z dala od otworu odpływowego, tak by nic go nie zasłaniało.
- Sprawdź, czy między dnem a płytkami powstała szczelina 2–3 cm. Przez nią woda ma swobodnie spływać na posadzkę.
- Upewnij się, że donica stoi stabilnie i się nie kołysze.
Najlepiej zrobić to jesienią, przy okazji obfitego podlania, zanim ziemia zamarznie. Nadmiar wody od razu ma którędy uciec, a ty widzisz, czy szczelina działa.
Betonowy balkon? Dołóż warstwę pod cegły
Beton w mroźne noce bardzo mocno się wychładza i ciągnie zimno od dna donicy. Dlatego na betonowej płycie postaw cegły nie prosto na posadzce, tylko na płycie z polistyrenu ekstrudowanego (XPS) albo na grubej desce.
XPS to twardy materiał izolacyjny, którym ociepla się fundamenty. W odróżnieniu od zwykłego styropianu prawie nie chłonie wody, więc spokojnie wytrzyma całą zimę na mokrych płytkach.
Na koniec zgrupuj donice blisko siebie przy ścianie budynku, pod zadaszeniem, w miejscu osłoniętym od wiatru. Stojące razem wolniej tracą ciepło, a dach nad nimi zatrzymuje deszcz i śnieg. Do ziemi trafia wtedy mniej wody, która mogłaby zamarznąć.
Przymarznięta donica? Zostaw ją w spokoju
Jeśli spóźnisz się z cegłami i donica już przymarzła do płytek, nie próbuj jej przesuwać ani podważać. Dno trzyma się posadzki lodem i przy szarpnięciu może pęknąć. Poczekaj, aż odmarznie, i dopiero wtedy podłóż cegły.
Uważaj też z podlewaniem w czasie odwilży. Roślinom zimującym na zewnątrz wystarczy niewielka porcja w środku dnia, która lekko zwilży ziemię. Większa ilość spłynie na dno i po nocnym mrozie może zrobić dokładnie to, przed czym chronią cegły, czyli rozsadzić donicę.
